لایحه شماره ۳۶۳۰۲/۲۵۸۸۲ مورخ ۲۸/۷/۱۳۸۱ دولت در مورد تأسیس و نحوه اداره كتابخانههای عمومی در جلسه علنی روز یكشنبه مورخ ۱۷/۱۲/۱۳۸۲ مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ ۲۵/۱۲/۱۳۸۲ به تأیید شورای نگهبان رسیده است۱.
● ماده[۱]۱ تأسیس، ساخت، تجهیز و بازسازی، توسعه، مدیریت، نظارت و سایر امور كتابخانههای عمومی در سراسر كشور به موجب این قانون انجام میشود.
● ماده ۲ به منظور ایفای وظایف مندرج در این قانون، هیأت امنای كتابخانههای عمومی كشور با تركیب زیر تشكیل میگردد:
الف) وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی (رئیس هیأت امنا)؛
ب) رئیس شورای عالی استانها ؛
ج) معاون ذیربط از سازمان مدیریت و برنامهریزی كشور؛
د) یك عضو از كمیسیون فرهنگی به پیشنهاد آن كمیسیون و تصویب مجلس شورای اسلامی به عنوان ناظر؛
&#۶۵۲۵۹; ) رئیس كتابخانه ملی ایران ؛
و) پنج نفر از صاحبنظران و شخصیتهای علمی فرهنگی كشور كه حداقل دو نفر آنان را بانوان تشكیل دهند به پیشنهاد وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و با حكم رئیس جمهور برای مدت چهارسال انتخاب میشوند كه یك نفر از آنان به انتخاب وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان دبیركل هیأت امنا مسؤلیت اداره امور دبیرخانه را به عهده خواهد داشت.
● ماده ۳ وظایف و اختیارات هیأت امنای كتابخانههای عمومی كشور به شرح زیر میباشد:
الف) برنامهریزی به منظور تأسیس، ساخت، تجهیز و توسعه و نظارت بر فعالیت كتابخانههای عمومی كشور؛
ب) تصویب دستورالعملهای لازم برای حمایت و نظارت بر ارائه خدمات كتابخانههای عمومی بخش خصوصی؛
ج) بررسی گزارشها در خصوص وضعیت كتابخانههای عمومی كشور و اتخاذ تصمیمات لازم؛
د) بررسی و تصویب بخشنامهها و دستورالعملهای مورد نیاز در زمینههای اداری، مالی، جذب و نگهداری نیروی انسانی، امور مربوط به اخذ درآمدها و كمكها و نحوه هزینه كردن، تأمین كتاب و سایر منابع كتابخانهای و تجهیزات، مبادلات با سایر مراكز فرهنگی و كتابخانهها، عضوگیری، امانت دادن كتاب، تشكیل انجمنهای كتابخانههای عمومی استان، شهرستان، بخش، شهر و روستا و هدایت فعالیتهای آنها؛
&#۶۵۲۵۹; ) تعیین معیارها و سرانههای مربوط به امور مختلف كتابخانههای عمومی و شاخصهای لازم برای درجهبندی آنها؛
و) بررسی و توصیف شرح وظایف، تشكیلات، ساختار، نحوه تأمین نیروی انسانی، ضوابط و مقررات مورد نیاز برای امور مالی و اداری دبیرخانه هیأت امنا و سایر موارد مرتبط با مأموریتهای آن؛
ز) برنامهریزی برای استفاده از امكانات كتابخانهها در زمینه فعالیتهای فرهنگی و هنری؛
ح) برنامهریزی برای استفاده نابینایان از امكانات كتابخانههای عمومی.
▪ تبصره كلیه مصوبات هیأت امنای كتابخانههای عمومی كشور با تأیید وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دارای اعتبار بوده و از طریق دبیركل هیأت مذكور ابلاغ میشود.
● ماده ۴ به منظور حسن اجرای وظایف مندرج در ماده (۳) این قانون، تهیه گزارشهای مورد نیاز از وضعیت كتابخانهها، اتخاذ روشهای هماهنگ و استاندارد، تهیه طرحها و برنامههای لازم براساس سیاستهای مصوب هیأت امنا و نظارت و پیگیری مصوبات، دبیرخانه هیأت امنای كتابخانههای عمومی كشور زیر نظر رئیس هیأت امنا تشكیل میگردد.
▪ تبصره دبیركل مسؤلیت اداره كلیه امور دبیرخانه و اجرای وظایف مندرج در این قانون و تهیه گزارشهای مورد نیاز از وضعیت كتابخانهها، اتخاذ روشهای هماهنگ و استاندارد، تهیه طرحها و برنامههای لازم براساس سیاستهای مصوب هیأت امنا و نظارت و پیگیری مصوبات را برعهده دارد.
● ماده ۵ منابع مالی برای اداره امور دبیرخانه هیأت امنا انجمنها و كتابخانههای عمومی به شرح زیر است:
الف) كمكهای دولت در بودجه سالیانه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی؛
ب) درآمدهای حاصله موضوع ماده (۶) این قانون؛
ج) هدایا و كمكهای مردمی سازمانها، مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و بخش خصوصی و مجامع بینالمللی؛
د) موقوفات؛
&#۶۵۲۵۹; ) درآمدهای اختصاصی انجمنها و كتابخانههای عمومی از محل انجام فعالیتهای فرهنگی آموزشی مرتبط و دریافت حق عضویت.
▪ تبصره دولت میتواند اعتبارات تخصیصی خود را برای نیل به حداقل سرانهها و معیارهای قابل قبول در بودجههای سنواتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیشبینی نماید.
● ماده ۶ شهرداریها مكلفند همه ساله حداقل نیم درصد (۵/۰%) از درآمدهای خود را به منظور اداره امور كتابخانهها در اختیار انجمنهای كتابخانههای عمومی شهر مربوطه قرار دهند.
● ماده ۷ به منظور تشكیل انجمنهای كتابخانههای عمومی استان و ایجاد هماهنگی و بررسی و پیشنهاد برنامه و بودجه، عملكرد و تراز مالی سالانه آنها به هیأت امنا و نیز حل و فصل مسائل و مشكلات انجمنهای مذكور، انجمن كتابخانههای عمومی استان با تركیب زیر تشكیل میشود:
الف) استاندار (رئیس انجمن استان) ؛
ب) مدیركل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان (دبیر انجمن) ؛
ج) رئیس سازمان آموزش و پرورش استان ؛
د) رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی استان ؛
&#۶۵۲۵۹; ) رئیس شورای اسلامی استان ؛
و) چهار نفر از شخصیتهای حقیقی یا حقوقی كه حداقل یك نفر آنان از بانوان باشد به پیشنهاد دبیر انجمن و تصویب رئیس انجمن طبق دستورالعمل هیأت امنا .
● ماده ۸ تركیب اعضای شهرستان به شرح زیر میباشد:
الف) فرماندار (رئیس انجمن) ؛
ب) رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان (دبیر انجمن) ؛
ج) شهردار شهر مركز شهرستان ؛
د) رئیس شورای اسلامی شهرستان ؛
&#۶۵۲۵۹; ) پنج نفر از اشخاص حقیقی و حقوقی كه حداقل یك نفر آنان از بانوان باشد به پیشنهاد دبیر انجمن و تصویب رئیس انجمن طبق دستورالعمل هیأت امنا .
● ماده ۹ وظایف انجمن كتابخانههای عمومی شهرستان عبارتند از:
الف) مطالعه، بررسی و تدوین برنامه و بودجه سالانه جاری و عمرانی كتابخانههای تحت پوشش و ارائه آن به انجمن استان ؛
ب) همكاری با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سایر دستگاههای دولتی در زمینه ساخت، تجهیز، تكمیل و بازسازی كتابخانهها
ج) جذب، نگهداری و انجام سایر امور اداری مربوط به نیروی انسانی شاغل در كتابخانههای تحت پوشش ؛
د) تشویق به اهدای زمین، كتاب و سایر كمكهای نقدی و غیرنقدی به كتابخانهها ؛
&#۶۵۲۵۹; ) افتتاح حساب مخصوص در یكی از بانكهای دولتی در محل، برای نگهداری وجوه حاصل شده از محل كمكها و درآمدها ؛
و) تهیه و نگهداری دفاتر قانونی و انجام امور دریافت و پرداخت و امور مالی و واریز كمكهای نقدی و تقویم و نگهداری كمكهای غیرنقدی ؛
ز) تهیه و ارسال گزارش عملكرد و ترازمالی سالانه انجمن در پایان هر سال جهت بررسی به انجمن كتابخانههای عمومی استان.
● ماده ۱۰ انجمن كتابخانههای عمومی استان با تصویب هیأت امنا میتواند در بخشها، شهرها و روستاهایی كه دارای شرایط لازم هستند نسبت به تشكیل انجمن كتابخانههای عمومی بخش، شهر و روستا اقدام نماید.
▪ تبصره وظایف انجمنهای كتابخانههای عمومی بخش، شهر و روستا در چارچوب وظایف انجمن كتابخانههای عمومی شهرستان و تركیب انجمنهای مذكور با لحاظ نوع اعضای انجمن كتابخانههای عمومی شهرستان به موجب دستورالعملی است كه به تصویب هیأت امنا میرسد.
● ماده ۱۱ تكلیف مالكیت اموال منقول و غیرمنقول دولتی كتابخانههای عمومی و امور اداری، مالی و استخدامی آنها در آییننامه اجرایی این قانون مشخص خواهد شد، لكن كمكها و منابع نقدی و غیرنقدی اهدایی اختصاص داده شده به انجمن در حكم دارایی و اموال انجمن محسوب و در چارچوب ضوابط مصوب هیأت امنای كتابخانههای عمومی كشور و طبق نظر اهداكننده استفاده و هزینه میشود.
▪ تبصره ۱ كتابخانههای عمومی به عنوان نهاد عمومی غیردولتی از استقلال مالی برخوردار بوده و هیأت امنای انجمنها و دبیرخانههای آنها از اركان آن محسوب میشوند.
▪ تبصره ۲ كتابخانه ملی، كتابخانههای آستان قدس رضوی(ع) ، حضرت معصومه سلام الله علیها، حضرت عبدالعظیم (ع) ، احمد بن موسی (ع) ، كتابخانه آیتالله العظمی مرعشی نجفی و كتابخانه مجلس شورای اسلامی تابع ضوابط و مقررات مربوط به خود و كتابخانههای وقفی تابع وقفنامه میباشند.
▪ تبصره ۳ كتابخانههای خصوصی اشخاص كه با حفظ مالكیت خود و بدون وقف نمودن، آن را مورد استفاده عمومی قرار داده یا خواهند داد از شمول حكم این ماده خارج است.
● ماده ۱۲ شهرداریها میتوانند مقدار مناسب از اراضی متعلق به خود را برای ساختمان كتابخانههای عمومی براساس طرحهای توسعه شهری به صورت بلاعوض در اختیار انجمن كتابخانهها قرار دهند. مؤسسات و شركتهای دولتی یا وابسته به دولت نیز مجازند زمین و ابنیه مورد نیاز را برای ساختن كتابخانه عمومی به صورت بلاعوض واگذار نمایند.
▪ تبصره وزارت مسكن و شهرسازی مكلف است فضاهای مورد نیاز كتابخانههای عمومی را كه براساس معیارهای مذكور در بند (&#۶۵۲۵۹;) ماده (۳) این قانون تعیین میشود در طرحهای توسعه منظور نموده و مشاورین طرف قرارداد خود را ملزم به رعایت آنها نماید.
●ماده ۱۳ نحوه رسمیت یافتن جلسات و حدنصاب آرا لازم برای اخذ تصمیمات هیأت امنا و انجمنهای كتابخانههای عمومی استان، شهرستان، بخش، شهر و روستا در آییننامه اجرایی این قانون مشخص خواهد شد.
● ماده ۱۴ آییننامه اجرایی این قانون توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تهیه و حداكثر ظرف مدت سه ماه به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
● ماده ۱۵ قانون تأسیس كتابخانه عمومی در تمام شهرها مصوب ۲/۱۰/۱۳۴۴ و اصلاحات بعدی و سایر قوانین و مقررات مغایر با این قانون لغو میگردد.
قانون فوق مشتمل بر پانزده ماده و هشت تبصره در جلسه علنی روز یكشنبه مورخ هفدهم اسفندماه یكهزاروسیصدوهشتادودو مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ ۲۵/۱۲/۱۳۸۲ به تأیید شورای نگهبان رسیده است.
سلام به همه دوستان و بازدیدکنندگان محترم . پیشنهادات و انتقادات سازنده شما خواننده گرامی باعث تغیرات کمی و کیفی این وبلاگ میشه. باور کن .